Sterven en geboren worden in de geest

Het enige wat zeker is in het leven, is dat je doodgaat. Misschien beangstigt de naderende dood je, of misschien heb je er al eens over nagedacht. Al vanaf jonge leeftijd was ik gefascineerd door de processen van sterven en geboren worden. Misschien is het dan ook geen verrassing dat ik mij aangetrokken voelde tot grote spirituele stromingen als het Zenboeddhisme, Advaita Vedanta (non-dualiteit) en het Christendom.

Deze stromingen hebben de basis gelegd voor mijn ontwikkelingspad, dat nauw verweven is met mijn ziekte en mijn kunstwerken. In de serie *Genezing* komt het stervensproces voor, zoals ik dat heb ervaren tijdens mijn psychoses. Maar uit dat proces is ook een geboorte voortgekomen: die van Scottie.

‘Oefening baart kunst’, zeggen ze weleens. En ik heb het bijzondere geluk gehad dat ik, door mijn ziekte en mijn kunstenaarschap, veelvuldig heb mogen oefenen met processen van sterven en geboren worden in de geest. Misschien is het daarom ook niet toevallig dat ik een verscheidenheid aan technieken en verschillende uitingsvormen heb ontwikkeld. De serie *Genezing* was een versie van mezelf, evenals alle andere series die daarna zijn ontstaan.

Mijn nieuwsgierigheid hierin blijft groeien. Nog altijd ontdek ik nieuwe openingen en vind ik inspiratie op dit gebied. Tegelijkertijd begint er ook een toewijding te ontstaan aan het niet-weten, en aan mijn beperking als mens en kunstenaar. Het toegeven aan het niet-weten is óók een soort stervensproces.

In die zin is het een beoefening die meerdere lagen in zich draagt, zowel op kleine als op grote schaal.

De vraag wat sterven en geboren worden precies zijn, kun je op verschillende manieren onderzoeken. Ik vind het een fundamenteel onderdeel van het mens-zijn als geheel, waarin begrippen als loslaten, het (weer) verbinden en eindigheid een grote rol spelen. Het mooie daarvan vind ik dat je nieuwe versies van jezelf kunt ontdekken en belichamen.

Mijn werk is een uitnodiging om op zelfonderzoek uit te gaan, je eigen nieuwsgierigheid te volgen en haar verder aan te wakkeren.